ΥΔΑΤΑΝΘΡΑΚΕΣ..ΚΑΡΔΕΙΑΓΓΕΙΑΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ

 

Ο Περιορισμός των Υδατανθράκων

Βελτιώνει τον Καρδιαγγειακό Κίνδυνο

Στη μεγαλύτερη μελέτη ανασκόπησης (meta-analysis) που έχει πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα, αξιολογήθηκαν 174 τυχαιοποιημένες κλινικές μελέτες, που αφορούσαν διατροφή με μειωμένη πρόσληψη υδατανθράκων [1].

Οι δίαιτες με μειωμένους υδατάνθρακες έδειξαν σημαντικά οφέλη για τη μεταβολική υγεία. Συγκεκριμένα:

• μείωσαν τα τριγλυκερίδια

• μείωσαν την αρτηριακή πίεση

• βελτίωσαν τη σχέση Τριγλ/HDL

• βελτίωσαν τη σχέση LDL/HDL

• βελτίωσαν τη σχέση ApoB/Apo1

• μείωσαν τη φλεγμονή (CRP, TNF-α, IL-6)

• αύξησαν την «καλή» χοληστερίνη HDL

Αντίθετα, αυξήθηκαν ελαφρά η «κακή» χοληστερόλη LDL (5 mg/dL) και η ολική χοληστερόλη (4 mg/dL), χωρίς όμως αυτό να αναιρεί τα συνολικά μεταβολικά οφέλη.

Επιπρόσθετα, βελτιώθηκαν σημαντικά όλοι οι δείκτες σύστασης σώματος.

Μειώθηκαν

το σωματικό βάρος, το σωματικό λίπος,

ο δείκτης μάζας σώματος και η περιφέρεια μέσης.

Οι δίαιτες με μειωμένη πρόσληψη υδατανθράκων που αξιολογήθηκαν αφορούσαν τρεις κατηγορίες:

• μέτρια μείωση υδατανθράκων (26%-45% των θερμίδων)

• χαμηλών υδατανθράκων (10%-26% των θερμίδων)

• κετογονική (<10% των θερμίδων)

Οι κετογονικές δίαιτες οδήγησαν σε μεγαλύτερη απώλεια βάρους, αλλά συνοδεύτηκαν από μεγαλύτερη αύξηση της LDL και της ολικής χοληστερόλης.

Ωστόσο, όταν αυτή συνοδεύεται από τη βελτίωση των παραπάνω δεικτών, δεν συνδέεται με αύξηση του καρδιαγγειακού κινδύνου [2].

Η αντικατάσταση των υδατανθράκων με λιπαρά και πρωτεΐνες έδειξε τα μεγαλύτερα οφέλη.

Τα θετικά αποτελέσματα ήταν πιο έντονα στις γυναίκες και σε άτομα με υπερβάλλον βάρος ή παχυσαρκία.

Επίσης, όσο μεγαλύτερη ήταν η διάρκεια της παρέμβασης, τόσο μεγαλύτερη ήταν η βελτίωση στους λόγους λιπιδίων και στους δείκτες φλεγμονής.

Οι περισσότεροι άνθρωποι προσλαμβάνουν πολύ περισσότερους υδατάνθρακες από όσους μπορούν να μεταβολίσουν.

Κυρίως από επεξεργασμένες πηγές.

Αυτό αυξάνει σημαντικά τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, με άνοδο της γλυκόζης και της ινσουλίνης, αύξηση του σωματικού βάρους και της αρτηριακής πίεσης και επιδείνωση της φλεγμονής.

Η αποφυγή των λιπαρών τροφών για τον έλεγχο της χοληστερίνης επιδεινώνει το πρόβλημα.

Απομακρύνει μεγάλο μέρος του πληθυσμού από πλήρεις, θρεπτικές τροφές, όπως το κρέας, τα αυγά και τα γαλακτοκομικά.

Αυτό, συχνά οδηγεί σε αυξημένη κατανάλωση υδατανθράκων, όπως πατάτες, δημητριακά πρωινού, λευκό ψωμί, φρυγανιές, γλυκά, χυμούς και αναψυκτικά, καθώς και μπισκότα, κράκερς και άλλα.

Παράλληλα, η αποφυγή κρέατος, αυγών και γαλακτοκομικών συνδέεται με αυξημένη πρόσληψη επεξεργασμένων προϊόντων [3].

Τα προϊόντα αυτά έχουν χαμηλή έως μηδενική θρεπτική αξία.

Περιέχουν οξειδωμένα βιομηχανικά λιπαρά, όπως σπορέλαια, φοινικέλαιο, βαμβακέλαιο, καθώς και πρόσθετη ζάχαρη, συντηρητικά, συνθετικά γλυκαντικά, υπερβολικό αλάτι, χρώματα και ενισχυτικά γεύσης, που επιβαρύνουν την υγεία [4].

Η μείωση της πρόσληψης υδατανθράκων βελτιώνει ουσιαστικά την υγεία και μειώνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο.

Η κατανάλωση καλών λιπαρών, επαρκούς ποσότητας πρωτεϊνών από πλήρεις τροφές και η αποφυγή επεξεργασμένων τροφών αποτελούν αναντικατάστατο εργαλείο για τη συνολική βελτίωση της υγείας.

_____

1. Feng, S. et al. Effects of carbohydrate-restricted diets and macronutrient replacements on cardiovascular health and body composition in adults: A meta-analysis of randomized trials. The American Journal of Clinical Nutrition. Nov. 2025.

2. Soto-Mota A, Ludwig DS et al. Increased low-density lipoprotein cholesterol on a low-carbohydrate diet in adults with normal but not high body weight: A meta-analysis. Am J Clin Nutr. 2024 Mar.

3. Consumption of Ultra-Processed Foods by Pesco-Vegetarians, Vegetarians, and Vegans: Associations with Duration and Age at Diet Initiation. Gehring, J. et al. The Journal of Nutrition, 2020.

4. Ultra-processed food exposure and adverse health outcomes: umbrella review of epidemiological meta-analyses. BMJ 2024